​Αγροτικές παροιμίες

10.15 
+

Αγροτικές παροιμίες

Οι παροιμίες αποτελούν ανεκτίμητο πλούτο του θυμόσοφου λαού μας. Χάρη στη διάθεσή του να φιλοσοφεί εμπειρικά, κατέγραψε όλη αυτή τη σοφία με τη μορφή παροιμιών, παροιμιωδών λόγων, αποφθεγμάτων ή γνωμικών.

Η Παροιμία είναι σύνθετη λέξη. Αποτελείται από την πρόθεση παρά, που σημαίνει κοντά και από τη λέξη οίμος που σημαίνει δρόμος. Δηλαδή παροιμία = παρόδιος, αυτός που υπάρχει στους δρόμους. Και αυτό γιατί οι πρώτες παροιμίες γράφτηκαν πάνω στις Ερμές, που ήταν διάσπαρτες σε όλους τους δρόμους της Αθήνας. Οι Ερμές ήταν ορθογώνιες στήλες που κατέληγαν στην προτομή του Ερμή, του θεού που προστάτευε τους ταξιδιώτες. Πάνω σε αυτές έγραψαν τα πρώτα επιγράμματα για ν’ απασχολούν το μυαλό των οδοιπόρων και να κάνουν ευχάριστη και ευκολότερη την πεζοπορία τους.

Τα πρώτα σπέρματα των παροιμιών απαντώνται στον Όμηρο (Εις οιωνός άριστος αμύνεσθαι περί πάτρης) και τον Ησίοδο (Έργον ουδέν όνειδος). Ο Πλάτων και ο Σωκράτης θεωρούνται οι πρώτοι συλλέκτες παροιμιών με ατομικές συλλογές. Κάποιοι με μεγαλύτερη βεβαιότητα μιλάνε για τη χαμένη συλλογή του Αριστοτέλη. Η πρώτη Ελληνική συλλογή παροιμιών που σώζεται είναι έργο του ιερομονάχου Παρθένιου Κατζιούλη.

Οι παροιμίες είναι αμέτρητες κι αν συνυπολογιστούν και οι παραλλαγές τους από τόπο σε τόπο, ο αριθμός τους αυξάνει ακόμα περισσότερο. Άλλες είναι σαφείς και δεν χρειάζονται ερμηνεία, άλλες αποτελούν σωστούς γρίφους. Χρησιμοποιούν την αλληγορία για να εκφράσουν σημαντικές αλήθειες, να διδάξουν, να συμβουλέψουν και να προβληματίσουν. Συχνά έχουν ειρωνική ή αστεία διάθεση…

Συγγραφέας: Μπούκα Μαρία

Εκδόσεις Καλλιεργητής